جایگاه قصص قرآنی در استنباط احکام؛ پژوهشی در دلالت داستانهای قرآن بر احکام شرعی
داستانهای قرآن کریم تنها برای بیان سرگذشت پیامبران و امتهای پیشین یا انتقال پندهای اخلاقی و اعتقادی نازل نشدهاند؛ بلکه در ساختار برخی از این روایتها، نکات و دلالتهایی وجود دارد که میتوانند در شناخت احکام شرعی نیز مورد بررسی قرار گیرند. از این منظر، قصص قرآنی افزون بر جایگاه برجسته خود در تفسیر و تربیت دینی، از نظر اصول فقه و روش استنباط احکام نیز اهمیت دارند.
معرفی کتاب و مسئله محوری پژوهش
کتاب «جایگاه قصص قرآنی در استنباط احکام» تألیف دکتر اسامه محمد عبدالعظیم حمزه و ترجمه جمالالدین علی خواجه، اثری تخصصی در زمینه بررسی دلالت داستانهای قرآن بر احکام فقهی است .
نویسنده در این پژوهش، رابطه میان قصص قرآنی و فرایند استنباط احکام را بررسی میکند و به این پرسش میپردازد که کدام برداشتهای فقهی از داستانهای قرآن با قواعد معتبر استنباط سازگاری دارند و کدام برداشتها از پشتوانه اصولی کافی برخوردار نیستند. به این ترتیب، خواننده با تفاوت میان استنباط معتبر و برداشت غیرمعتبر از آیات داستانی آشنا میشود و معیارهای اصولی تشخیص آنها را بهتر درک میکند.
محورهای اصلی کتاب
مبانی قصص قرآنی: تعریف قصه قرآنی و بررسی دلالت آن بر احکام.
استنباط معتبر: بررسی ۹۰ مورد دلالت پذیرفتهشده بر اساس قواعد اصولی.
استنباط نامعتبر: تحلیل ۵۱ مورد از برداشتهای ناسازگار با قواعد استخراج احکام.
روششناسی فقهی: شناخت ضوابط و معیارهای استفاده از آیات داستانی در استنباط شرعی.
این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟
این اثر در درجه نخست برای طلاب سطوح عالی حوزههای علمیه، دانشجویان فقه و اصول فقه، پژوهشگران علوم قرآن، مفسران و علاقهمندان به مباحث احکام القرآن مناسب است. همچنین کسانی که درباره روشهای استنباط احکام از قرآن پژوهش میکنند، میتوانند از ساختار تحلیلی و دستهبندی نمونههای پذیرفتهشده و مردود این کتاب بهره ببرند.
چرا کتاب جایگاه قصص قرآنی در استنباط احکام را تهیه کنیم؟
ویژگی برجسته این پژوهش، نگاه روشمند و نقادانه آن به ظرفیت فقهی داستانهای قرآن است. نویسنده با تفکیک ۹۰ دلالت پذیرفتهشده از ۵۱ مورد مردود، اهمیت رعایت قواعد اصولی در استخراج احکام را نشان میدهد. این شیوه به خواننده کمک میکند میان برداشتهای معتبر فقهی و تفسیرهای فاقد پشتوانه اصولی تمایز قائل شود.
برای تهیه کتاب «جایگاه قصص قرآنی در استنباط احکام» و دیگر آثار تخصصی علوم قرآن و فقه، به فروشگاه اینترنتی ali-book.ir مراجعه کنید.
اصالت: ۷ روز ضمانت بازگشت وجه